OKUL ÖNCESİ ÇOCUKLARDA SIK GÖRÜLEN KORKULAR

HANDE AKIMAN ( Psikolog / Oyun Terapisti )



Çocuklukta Korku

Çocuklar korkarlar. Korktukları şeyleri bazen anlamsız hatta saçma bulsak da bu, onların da korku, kaygı gibi duyguları yaşadıkları gerçeğini değiştirmez. Okul öncesi çocuklarda sık görülen bazı korkuları aşağıda sıralayalım istedik;

  1. Karanlık Korkusu

Çocuk ne düşünür?“Dışarıda ne olduğunu göremiyorum ve karanlıkta korumasız hissediyorum.”

Nasıl yardım edilebilir? Karanlık korkusu çocukluk çağının en temel korkularındandır ve doğaldır. Çocuğunuz karanlıktan korkuorsa ona karanlııktan nasıl kurtulacağını öğretebilirsiniz. Örneğin, evdeki ışıkların, perdelerin, yaşı müsaitsa panjurların nasıl açıldığını öğrenip uygulayabilir. Karanlıkta birlikte vakit geçirip keyifli konulardan sohbet edebilirsiniz.

  1. Canavar Korkusu

Çocuk ne düşünür?“Yatağımın altında bir şeyler beni incitmek için bekliyor olabilir.”

Nasıl yardım edilebilir? Biz canavar diye bir şeyin olmadığını biliyoruz ama onlar bilmiyorlar. Hayalgüçlerinin doruğunda olan bu küçük insanlar, karanlık köşeler, bulutlar, gölgeler içinde canavarların gizlendiğini düşünüyorlar. Peki ne yapabilirsiniz? Odasında canavarların olduğunu düşündüğünüz heryeri kontrol edin. Sonra, buralara Canavar Önleyici Sprey sıkın ki bir daha gelemesinler. Yoksa Canavar Önleyici Spreyi daha önce duymadınız mı? Boş bir sprey şişesine su dolduruyorsunuz. Gerçekçilik katmak için üzerine görsel de yapıştırabilirsiniz. Böylece ev yapımı, organik, süper etkili Canavar Önleyici Sprey’iniz hazır oluyor.

  1. Gökyüzü

Çocuk ne düşünür? Dışarıda gri gökyüzü, şimşekler, gürültülü yağmur varken çocuk kendini koruması için anne ve babasını yanında ister.

Nasıl yardım edilebilir? Çocuğunuzu her hava koşuluna alıştırmaya çalışın. Dışarıdaki rüzgarın da keyfine varın, yağmurun da. Dilerseniz hava durumu tablosu yapıp, gün gün hava durumu işaretleri koyabilir, ertesi gün yağmur yağacaksa çocuğunuzu önceden bilgilendirip hazırlayabilirsiniz.

  1. Kötü Rüya Korkusu

Çocuk ne düşünür?“Yanlız başıma uyumaktan korkuyorum çünkü bazen kabus görüyorum.”

Nasıl yardım edilebilir?Çocuğunuz gece sık sık ağlayarak uyanıyorsa, uykuda çığlık atıyorsa mutlaka doktorunuza götürün. Eğer bu uyanmaların ve çığlıkların, sancı gibi fiziksel bir nedeni yoksa çocuğunuz kabus görüyor demektir. Özellikle daha küçük yaşlardaki çocuklar, kelime bilgilerinin yetersizliği nedeniyle kötü rüyalarını anlatamayabilirler. Gece uyandığında mutlaka yanına gidin, orada olduğunuzu söyeleyerek onu sakinleştirin. Sevdiği bir nesne, oyuncak varsa onu yanına koyun. Bu olay sık tekrarlanıyorsa uzmana başvurmanızda fayda var.

  1. Yabancılardan Korkma

Çocuk ne düşünür?“Kim olduğunu ve benden ne istediğini bilmiyorum. O yüzden anneme yakın duruyorum.”

Nasıl yardım edilebilir? Yabancılardan korkmak sağlıklı hatta çocuğu koruyan bir korkudur. Çocuklar gerçekten de tanımadıkları kişilerin yanına gitmemelidirler. Bu gayet sağlıklı korkunun bizim için sıkıntılı olduğu nokta sık görmediği akraba ve arkadaşlarımızdan da korkmasıdır. Diğer yabancılardan uzak dursun ama onun için yabancı olsa da sevdiğimiz insanlardan durmasın isteriz. Böyle durumlarda da hemen kaynaşmasını lütfen beklemeyin. Biraz zaman verin. Her yeni durumda olduğu gibi çocuğunuz kendi hızında yavaş yavaş alışacaktır. Sakın “hadi ama” diyerek onu zorlamayın, tersine çocuğunuzun tarafında olun.

  1. Ayrılma Korkusu

Çocuk ne düşünür?“Neden beni bırakıp gidiyorsun ki? Ya geri dönmezsen...”

Nasıl yardım edilebilir?Özellikle 4 yaşına kadar olan çocukların bu korkuyu yaşamaları çok doğaldır. Tabii ki bu durum, 4 yaşından büyük çocukların bu korkuyu yaşamayacakları anlamına gelmez. Yapabileceğiniz en sağlıklı şey güzel bir “Hoşçakal Rutini” geliştirmenizdir. Her ayrılışınızda aynı rutini tekrar etmeye çalışın. Tabii ki onu güvendiğiniz birine teslim edin, çocuğunuzun da yanında güvende hissettiği biri olsun. Kandırıp gizlice ortadan kaybolursanız size olan güveni sarsılır. O gün için çıkabilmiş olsanız da diğer günlerdeki ayrılıklarınız daha zor hale gelir. Hoşçakal rutininiz olursa, her seferinde “annem yine gidiyor ama (diğerlerinde olduğu gibi) geri gelecek ve beni alacak” diye düşünmeyi öğrenir. Gizlice kaçarsanız ise “annemi sıkıca tutmalıyım çünkü her an ortadan kaybolabilir” diye düşünecektir. Ayrıldıktan sonra geri dönüp tekrar öpmeniz veya sarılmanız da işleri zorlaştırabilir. O yüzden tek seferde bol öpücüklü, bol sarılmalı ama net bir ayrılış yapın.

  1. Yanlız Kalma Korkusu

Çocuk ne düşünür?“Sen odada yanımdayken kendimi güvende hissediyorum ve seni göremeyeceğim bir yere gitmeni istemiyorum.”

Nasıl yardım edilebilir?Yanlız kalmaya alışması için küçük bir oyun oynayabilirsiniz. Önce o odanın bir ucunda siz odanın bir ucunda durursunuz. Sonra biriniz odada biriniz koridorda ve en son olarak da ikiniz de iki ayrı odada gibi. Özellikle ayrı odada durduğunuzda bu süre 30 saniyeyi geçmesin. Hem onu psikolojik olarak fazla zorlamamak için hem de daha uzun süre yanlız bırakmak tehlikeli olacağı için.

  1. Maske, Kostüm, Maskot

Çocuk ne düşünür? “Büyük, değişik şekillerde, fazla renkli maskeler beni korkutuyor çünkü ne olduklarını anlamıyorum ve eğer arkalarında biri varsa kim olduğunu bilmiyorum.”

Nasıl yardım edilebilir? Sizin için çok eğlenceli olan palyaço ile fotoğraf çektirmek istemeyebilir, zorlamayın. Çocukların hayalgüçleri çok geniştir ve gerçek ile hayali biribirinden ayırmakta zorlanırlar. Semaptik olduklarını düşünsek bile çok büyük ebatlı maskotlar da, ebatları ve sıradışı şekilleri nedeniyle çocuklar için ürkütücü olur. Çocuğunuzu maske veya kostüm fikrine alıştırmak istiyorsanız, o maskeyi takan kişinin gerçek yüzünü göstermesini isteyebilirsiniz. Siz evde bol bol kostüm ve maske deneyerek oynayabilirsiniz.

  1. Tuvaletler & Banyolar

Çocuk ne düşünür? “Tuvalet gürültülü ve içine düşmekten korkuyorum. Onun yerine banyoya hiç girmem daha iyi.”

Nasıl yardım edilebilir? Tuvalet korkusu özellikle tuvalet eğitimi dönemindeki çocuklarda görülür. Sifonun sesi, suyun akıp gitmesi gibi faktörler çocuklar için korkutucu olabilir. Bunun için, çocuğunuzun güvenle kullanabileceği bir adaptör alın, üzerine oturduğunda düşmekten korkmasın, kendini güvende hissetsin. Tuvalet kağıdını onun koparmasını, sifona onun basmasını sağlayabilirsiniz. Her korkuda olduğu gibi bunda da, deneyin ama zorlamayın.

  1. Doktor & Dişçi

Çocuk ne düşünür? “Doktordan hoşlanmıyorum çünkü bana iğne yapıyor, kanımı alıyor ve canımı yakıyor.”

Nasıl yardım edilebilir? Doktor korkusu küçük yaş çocuklarında çok yaygın görülen bir korkudur. Bekleme odasına girdiğiniz anda almaya veya problemli davranışlar göstermeye başlayabilir. Bu durumda, çocuğunuzu önceden hazırlayın. Doktor seti oyuncağı alın ve evde birbirinizi bol bol muayene edin. Doktor ziyaretiniz bittiğinde ona hoşuna gidecek bir ödül verebilirsiniz. Ayrıca cesarreti ve gücü için onu tebrik edebilirsiniz.

Ona Korkusuyla başa çıkmayı öğretin

Çocuğunuzun korkusuyla başa çıkmasını öğrenmesi için aşağıdaki ipuçlarından faydalanabilirsiniz;

  • Korkabileceği şeyleri ona yavaşça, uzaktan gösterin. Sakin kalın, yavaş, yumuşak ve anlayışlı konuşarak onun da sakin kalmasına yardımcı olun.
  • Gerçek ile hayal arasındaki farkı anlatmaya çalışın. Tuvalet, sifon gibi aletlerin nasıl çalıştığını anlatmaya çalışın.
  • Dürüst olun. Korkabileceği veya canının acıyacağı bir şey olacaksa “hiçbir şey olmayacak, hiç canın acımayacak” gibi söylemlerle onu kandırmayın. “evet, biraz canın acıyabilir ama hemen geçecek” diyerek doğruyu söyleyin ki size olan güveni sarsılmasın.
  • Kendi korku ve kaygılarınızı da kontol etmeye çalışın. Çocuklar, onlara bakan kişilerin duygularını, haliyle kaygı ve korkularını sezinlerler.
  • Çocuğunuza korku, kaygı ve bunların üstesinden nasıl gelineceğine yönelik kitaplar okuyun.
Scroll to Top